Historia

Historia

Historia Filii AWF w Białej Podlaskiej.

W roku 1970, na mocy Zarządzenia nr 83 Przewodniczącego Głównego Komitetu Kultury Fizycznej i Turystyki z dnia 6 lipca, przekształcono Wyższe Studium Nauczycielskie Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie w Filię warszawskiej Akademii Wychowania Fizycznego z siedzibą w Białej Podlaskiej. Była to jedyna uczelnia wychowania fizycznego po prawej stronie Wisły.
Początki rozwoju bazy dydaktyczno–naukowej nie były łatwe. Najlepiej ilustrują to słowa doc. dra Kazimierza Czajkowskiego, późniejszego Dziekana Filii: „Pierwszy przyjazd do Białej Podlaskiej był wzruszający, ale i wstrząsający. Teren przyszłej uczelni był pełen cegieł, cementu i żwiru, tylko Dom Studenta był prawie gotowy. Budynek uczelni wzniesiony był tylko do poziomu parteru, kolejny gmach, tzw. Dom Profesora zbudowany był do połowy. Zarówno studenci, jak i pracownicy nie tylko studiowali, odbywali wyczerpujące ćwiczenia (…), ale musieli w czynie społecznym urządzać gmachy, tereny przyuczelniane, sprzątać gruz, sadzić drzewka itp. Te prace wiązały zespół studencki i pracowniczy, uczyły solidnej i odpowiedzialnej roboty”.
Pierwszy rok działalności Filii AWF w Białej Podlaskiej rozpoczął się uroczystą Inauguracją Roku Akademickiego 1970/71 w dniu 2 października, w sali sportowych gier zespołowych.

1970 – 1980

W roku akademickim1970/71 studia rozpoczęło 213 studentów. Pierwszym prorektorem AWF ds. Filii został doc. dr Erazm Wasilewski, Zastępcą Dziekana AWF ds. Filii został doc. dr Władysław Romanowski. W tym dziesięcioleciu funkcje prorektorów i dziekanów pełnili także: doc. dr Kazimierz Czajkowski, doc. dr Włodzimierz Starosta, doc. dr Antoni Olszowski, doc. dr hab. Jacek Zieliński oraz doc. dr Teresa Raczkowska – Bekiesińska.
Lata 70 i 80 w historii uczelni to czas intensywnej rozbudowy bazy dydaktycznej. Zakończono budowę gmachu głównego, dwóch bloków akademika A i C oraz Domu Asystenta. Rozpoczęto budowę stadionu la, boisk do gier i kortów ziemnych. W 1976 roku rozpoczęła się budowa Ośrodka Sportów Wodnych w Rybitwach k/Pisza. Ogromny w tym udział mieli studenci, którzy wraz z kadrą oraz innymi pracownikami, przygotowywali teren do realizacji zajęć na obozach letnich. W 1978 roku uczelnia wzbogaciła się o nową halę sportową o wymiarach 32 x 32 m, co było dużym osiągnięciem ówczesnych władz uczelni.
Rok 1974 przyniósł zmianę w strukturze kształcenia. Trzyletnie studia zawodowe przekształcono w 4-letnie studia magisterskie.
Pierwsze lata funkcjonowania Filii to czas entuzjazmu i zaangażowania pracowników i studentów w działalność naukową, sportową i kulturalną. Powstawały pierwsze studenckie koła naukowe.
Studenci, poza nauką, realizowali swoje pasje w różnych organizacjach, jak: Akademicki Klub Żeglarski, AK Narciarski, AK Jeździecki, Klub Biegacza „Dystans” i innych.
Życie kulturalne w owym czasie koncentrowało się głównie w studenckim klubie „META”.
Trudno sobie wyobrazić Filię AWF bez sportu. Był on obecny od momentu powstania uczelni.
W 1970 roku działał już Klub Uczelniany AZS, którego pierwszym prezesem został mgr Józef Starzyński.
Głównym celem klubu był rozwój sportu wyczynowego. Istniały wówczas trzy sekcje: lekkiej atletyki, siatkówki kobiet i tenisa stołowego. W krótkim czasie studenci – sportowcy zaczęli odnosić znaczące sukcesy w kraju. Dwóch biegaczy (na 400 i 800 m) zostało powołanych do kadry narodowej.
W roku 1976 awans do II ligi wywalczyły sekcje lekkiej atletyki i podnoszenia ciężarów a 4 lata później żeńska drużyna siatkówki.
Złotymi zgłoskami w historii klubu zapisał się Waldemar Golanko, który w 1979 roku ustanowił rekord Polski w skoku w dal (w kat. do lat 18) wynikiem 8.01 m, który do dziś nie został pobity.
Już w pierwszym roku istnienia uczelni powstał studencki Zespół Tańca Ludowego „PODLASIE”, pod artystycznym kierownictwem Heleny Januszczyk i mgr Emmy Cieślińskiej.
Powstał także chór akademicki pod kierownictwem mgra Tadeusza Żmirka.

1981 – 1990

W tym okresie funkcje prorektora i dziekanów pełnili: doc. dr Erazm Wasilewski, doc. dr Juliusz Czaplicki i doc. dr hab. Maria Mańkowska.
Początek nowej dekady był trudny. 3 grudnia 1981 roku na stadionie uczelnianym trwał bieg na 2222 metry. Mimo ogłoszenia stanu wojennego władze wojskowe pozwoliły na dokończenie biegu.
Na pewien czas w akademikach, zamiast studentów, zamieszkali funkcjonariusze ZOMO.
Mimo wyjątkowej sytuacji, środowisko akademickie sukcesywnie powracało do swoich zadań. Odbywały się zajęcia, konferencje naukowe. Sekcja lekkoatletyczna AZS awansowała do I ligi. Zawodnicy i studenci, po wielu latach doczekali się ukończenia budowy stadionu z nawierzchnią tartanową.
W roku 1984 Filia AWF została przekształcona w Zamiejscowy Wydział Wychowania Fizycznego. W dalszym ciągu, każdego roku znaczące sukcesy krajowe i międzynarodowe odnosili zawodnicy klubu sportowego i tancerze z „Podlasia”.
W 1989 roku odbył się I Zjazd Absolwentów z okazji XX-lecia uczelni. Rok później Zamiejscowy Wydział Wychowania Fizycznego przekształcono w Instytut Wychowania Fizycznego i Sportu.

1991 – 2000

Wraz z początkiem transformacji ustrojowej w kraju przyszedł również przełom w funkcjonowaniu uczelni. W nowej kadencji władz na lata 1990 – 1993 na stanowisko prodziekana i jednocześnie dyrektora ds. Instytutu został wybrany dr Jerzy Sadowski, wcześniej student i absolwent Filii w Białej Podlaskiej.
W tej dekadzie funkcję prorektora pełnił dr hab. prof. AWF Ryszard Cieśliński.
Rozpoczął się okres dynamicznego rozwoju inwestycji w uczelni,
ale także wzrost potencjału naukowego pracowników i zmian w procesie kształcenia studentów.
Dyrektor ds. Instytutu swoje urzędowanie rozpoczął od podjęcia wyzwania polegającego na ukończeniu budowy, trwającej – a w zasadzie stojącej i niszczejącej od kilkunastu lat – pływalni. Już po 11 miesiącach, w listopadzie 1991 roku bialscy studenci mogli korzystać z krytej pływalni. Uczelnia stała się wielkim placem budowy. Kolejno powstawały nowe obiekty; rozbudowano niepełnowymiarową halę sportową – z widownią na 500 miejsc, wybudowano halę lekkoatletyczną, salę taneczną i siłownię (1997/1998). Październikowo-listopadowe zajęcia na mrozie przeniesiono do hali z tartanem, bieżnią i skoczniami do skoku w dal i wzwyż. W dalszej kolejności znacznie powiększono salę gimnastyczną. W roku 1999 oddano do użytku stadion piłkarski i rozpoczęto budowę pawilonu dydaktycznego przy ul. Warszawskiej. Z tych właśnie obiektów od kilku lat korzysta Szkoła Trenerów Polskiego Związku Piłki Nożnej. W tym samym roku, po generalnym remoncie, otwarto stadion lekkoatletyczny, spełniający normy IAFA.
Gry zespołowe odnotowały kolejne sukcesy, do II ligi powrócili siatkarze a piłkarze ręczni, po raz pierwszy, awansowali do I ligi, najwyższej klasy rozgrywek.
Rozwój Filii nie byłby możliwy bez postępu w dziedzinie nauki.
Po roku 1990, wyraźnie nakreślona strategia rozwoju własnej kadry dydaktycznej sprawiła, że w szybkim tempie rosła liczba pracowników ze stopniem doktora, a następnie doktora habilitowanego. Przełomowy był rok 2000, w którym pierwszy absolwent Filii AWF, będący pracownikiem uczelni, uzyskał stopień doktora habilitowanego.
W dekadzie 1991 – 2000 odbyły się dwa Zjazdy Absolwentów: z okazji XXV-lecia w roku 1995 i XXX-lecia uczelni w 2000.

2001 – 2010

Nowy rozdział w historii bialskiej uczelni rozpoczął się od kolejnej zmiany struktury. Dotychczasowy Instytut przekształcono w Zamiejscowy Wydział Wychowania Fizycznego i Sportu. W tym dziesięcioleciu funkcje prorektora i dziekana sprawowali na przemian dr hab. prof. AWF Ryszard Cieśliński i dr hab. prof. AWF Jerzy Sadowski.
Wejście w nowy rok akademicki 2002/2003 to początek przebudowy pływalni, do której dobudowano część rekreacyjną i trybuny. W następnych latach oddano do użytku zmodernizowaną halę do sportów siłowych oraz nowoczesny gabinet odnowy biologicznej.
Przeprowadzono generalny remont studenckiego klubu „META”, pod którym, w miejscu starej kotłowni urządzono kolejną przestrzeń dla studenckiej działalności pod nazwą „Kawiarenka u Bochenka”.
W Ośrodku Sportów Wodnych w Rybitwach pola namiotowe
zamieniono na pawilony mieszkalne dla studentów. W 2006 roku studenci mogli wprowadzić się do kolejnego nowego akademika z pokojami 1 i 2 osobowymi.
Dzięki uruchomieniu programu operacyjnego „Rozwój Polski Wschodniej” w latach 2007 – 2013 i Województwa Lubelskiego pozyskano środki w kwocie 75 milionów na budowę nowych, nowocześnie wyposażonych obiektów.
W dniu 14 czerwca 2010 roku wmurowano kamień węgielny pod budowę Regionalnego Ośrodka Badań i Rozwoju.
Konsekwencją stale rosnącej liczby awansów zawodowych w grupie samodzielnych pracowników nauki był wniosek władz uczelni o uzyskanie praw do nadawania stopnia doktora nauk o kulturze fizycznej.
Centralna Komisja ds. Stopni i Tytułów nadała Wydziałowi takie uprawnienia 28 stycznia 2008 roku. Pierwsza obrona pracy doktorskiej w bialskiej uczelni odbyła się 8 lipca 2009 roku.

2011 – 2020

W tym okresie w uczelni funkcje prorektora i dziekanów pełnili: prof. dr hab. Jerzy Sadowski, dr hab. prof. AWF Krystyna Górniak, dr hab. prof. AWF Hubert Makaruk i dr hab. prof. AWF Wojciech Piasecki.
Rozwój uczelni wiązał się z kolejnymi zmianami w strukturze. Utworzono drugi Wydział – Turystyki i Zdrowia a uczelnia powróciła do pierwotnej nazwy Filia AWF (marzec 2014). Historia zatoczyła koło.
Najważniejszym zadaniem strategicznym w rozwoju Filii w tym okresie było wybudowanie zaplecza naukowego. Powstały dwa nowe obiekty badawczo – dydaktyczne: Regionalny Ośrodek Badań i Rozwoju oraz Akademickie Centrum Edukacji Zdrowotnej i Rehabilitacji. Znajduje się tam kilkanaście najnowocześniejszych laboratoriów naukowych, sale rehabilitacyjne, a także hala sportowo – widowiskowa. Służą one rozwojowi naukowemu pracowników uczelni oraz przedsiębiorcom. Prowadzone są tam badania wysoko kwalifikowanych zawodników z różnych dyscyplin sportu.
W tym okresie wielu nauczycieli uzyskało stopnień doktora habilitowanego, a dwóch z nich otrzymało z rąk Prezydenta Rzeczypospolitej tytuł profesora nauk o kulturze fizycznej (prof. dr hab. Józef Bergier i prof. dr hab. Jerzy Sadowski).
Uczelnia rozwijała się równie dynamicznie w obszarze dydaktyki stając się pionierem w zakresie tworzenia nowych, pierwszych w Polsce, kierunków kształcenia, takich jak – wychowanie fizyczne w służbach mundurowych i trener personalny. Aktualnie studenci kształcą się na kierunkach: wychowanie fizyczne (ze specjalizacjami sportowymi), turystyka i rekreacja, fizjoterapia, kosmetologia, terapia zajęciowa, sport o profilu piłka nożna i sporty walki. Na mocy porozumienia władz uczelni z prezesem Polskiego Związku Piłki Nożnej studenci kierunku sport uzyskują równolegle uprawnienia trenerskie UEFA.

Miniona dekada ponownie obfitowała w wiele znaczących sukcesów zawodników klubu AZS, zarówno w sportach indywidualnych, jak i zespołowych. Zespół Pieśni i Tańca „Podlasie”, będący ambasadorem i dumą Filii święcił triumfy nie tylko w kraju, ale także na innych kontynentach.

2020 – 2024

W nowej kadencji władz za sterami Filii zasiedli: prof. dr hab. Jerzy Sadowski, dr hab. prof. AWF Hubert Makaruk, dr Janusz Zieliński, dr Martyna Jarocka i dr Anna Bodasińska. Władzom uczelni już na wstępie przyszło się zmierzyć z globalnym problemem Covid-19. Pracę dydaktyczną i naukową trzeba było zorganizować na nowo. Udało się tego dokonać szybko i na tyle sprawnie, że w roku akademickim 2021/2022 w ofercie edukacyjnej Filii znalazł się nowatorski kierunek kształcenia: e-sport.